Θετικό συναίσθημα και η αναγκαιότητα του

Συχνά ακούμε προτάσεις και συμβουλές για την εφαρμογή της θετικής σκέψης στην καθημερινότητα μας. Ακόμα πιο συχνά, παροτρυνόσαστε από φίλους ή οικεία πρόσωπα να είμαστε πιο θετικοί και χαρούμενοι … ποιες είναι όμως οι λειτουργίες του θετικού συναισθήματος?

Σύμφωνα με την Barbara Fredrickson,  η όποια ανέπτυξε το μοντέλο της ευρείας έκφρασης, (broaden-and-build model), δεδομένου ότι αρνητικά συναισθήματα και σκέψεις έχουν την δυνατότητα να μειώνουν τις γνωστικές μας ικανότητες, η αντίθετη κατάσταση – αυτή της θετικής διάθεσης, έχει την δυνατότητα να διευρύνει το ρεπερτόριο των γνωστικών μας ικανοτήτων.

  • Μπορούμε να σκεφτούμε ευρύτερα και πιο δημιουργικά.
  • Είναι πιο πιθανό να έρθουμε σε επαφή με το ευρύτερο κοινωνικό σύνολο, να γνωρίσουμε νέους ανθρώπους ή να εμβαθύνουμε τις υφιστάμενες σχέσεις και κατ’ επέκταση να οικοδομήσουμε σημαντικές κοινωνικές σχέσεις που θα μας στηρίξουν στις αρνητικές περιόδους του μέλλοντος.

Σε μια έρευνα η οποία διεξήχθη το 2008 από την ίδια, και στην οποία έλαβαν μέρος 139 ενήλικες, διευρευνήθηκε η επίδραση του διαλογισμού στο θετικό συναίσθημα. Στην εν λόγω έρευνα οι μισοί απο τους συμμετέχοντες  εφάρμοσαν μια τεχνική διαλογισμού αγάπης και ευγενείας, ενώ οι υπόλοιποι συμμετείχαν ως ομάδα ελεγχου (δεν εφάρμοσαν μια τέτοια τεχνική). Μετά την σύγκριση των δυο ομάδων, διαπίστωσε ότι ο εν λόγω διαλογισμός αύξησε την καθημερινή εμπειρία των θετικών συναισθημάτων, ενώ παράλληλα αύξησε τις αναφορές σε σχέση με τον σκοπό στη ζωή και της κοινωνικής υποστήριξης (Fredrickson, Cohn, Coffey, Pek, & Finkel, 2008).

Σε μια παρόμοια έρευνα η οποία διεξήχθη από την Judith Moskowitz (2012), η οποία διερεύνησε πως τα θετικά συναισθήματα μπορούν να μας παρέχουν υποστήριξη σε δύσκολους καιρούς. Η εν λόγω έρευνα έγινε σε σχέση με διαφορετικές κοινωνικές ομάδες, με την  πρώτη ομάδα να είναι φοιτητές κολλεγίων,  τη δεύτερη ομάδα να είναι φροντιστές άρρωστων παιδιών (χρόνιο στρες) και την τρίτη ομάδα να ειναι άτομα που είχαν πρόσφατα διαγνωστεί με HIV (Moskowitz, Shmueli‐Blumberg, Acree, & Folkman, 2012). Σύμφωνα με τη Moskowitz διαπιστώθηκε ότι, η θετική συγκίνηση συσχετίστηκε με την καλύτερη αυτο-ρυθμιζόμενη απόδοση ανεξάρτητα από τις επιπτώσεις του αρνητικού συναισθήματος.

Παρόλα τα παραπάνω, αξίζει να σημειωθεί ότι δεν  είναι συνετό να προσπαθούμε να είμαστε χαρούμενοι καθόλη τη διάρκεια της ζωής και της καθημερινότητας, δεδομένου ότι όλα τα συναισθήματα επιτελούν βασικές λειτουργίες.

Επιπλέον, θα πρέπει να λάβουμε υπόψη τόσο τις ατομικές διαφορές στην προσωπικότητα όσο και τις καταστάσεις που μας περιβάλλουν, οι οποίες είναι διαφορετικές για τον καθένα και μας διακρίνουν ως ανθρώπους (κάποιοι μπορεί να είναι εκφύσεως πιο θετικοί από κάποιους άλλους) (Lyubomirsky & Sheldon 2005).

Προσπαθούμε λοιπόν να χαμογελάμε όσο και όταν μπορούμε και να κρατήσουμε μια ισορροπία μεταξύ των δυο ακρών, άλλωστε έχουμε θετικά και αρνητικά συναισθήματα για κάποιον λόγο και η ισορροπία μεταξύ των δύο μπορεί να μας πει κάτι σημαντικό για τον εαυτό μας, για τον κόσμο μας και για τις σχέσεις μας.

Βιβλιογραφία

Fredrickson, B. L., Cohn, M. A., Coffey, K. A., Pek, J., & Finkel, S. M. (2008). Open hearts build lives: positive emotions, induced through loving-kindness meditation, build consequential personal resources. Journal of personality and social psychology95(5), 1045.

Lyubomirsky, S., Sheldon, K. M., & Schkade, D. (2005). Pursuing happiness: The architecture of sustainable change. Review of General Psychology, 9, 111–131.

Moskowitz, J. T., Shmueli‐Blumberg, D., Acree, M., & Folkman, S. (2012). Positive affect in the midst of distress: implications for role functioning. Journal of community & applied social psychology22(6), 502-518.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s